16. jun 2025.
Karcinom pluća i zimski smog. Upozorenja se ponavljaju.
Pulmolog i bivši direktor UKC-a Mirko Stanetić govori o dramatičnom porastu broja pacijenata s karcinomom pluća i upozorava na zimski smog. Uz intervju povezujemo izvještaje o zagađenom vazduhu iz 2023. i 2025.
Urednički sažetak
U pisanom intervjuu Nezavisnim od 16. juna 2025. Stanetić govori o broju pacijenata u kliničkoj praksi. Pominje pušenje kao najveći pojedinačni rizik, smanjenje izloženosti aerozagađenju, rano otkrivanje i bolju dijagnostiku kao dio objašnjenja uočenog porasta.
BLMojGrad 19. decembra 2023. prenosi tadašnje IQAir indekse. Gerila 9. decembra 2025. piše o ponavljanju problema uz mrežu PurpleAir; ocjena izostanka reakcije pripada autoru. Euronews 18. decembra 2025. prenosi indeks 479 za 19 sati. To su različiti datumi i mreže, ne jedan uporediv godišnji niz.
IARC/WHO klasifikuje spoljno zagađenje vazduha kao kancerogeno za ljude. Taj opšti nalaz ne utvrđuje koliki je doprinos konkretne kotlovnice obolijevanju u Banjoj Luci. Intervju takođe nije lokalni registar incidencije.
Pitanje inicijative: ako zdravstvena ustanova upozorava na posljedice zagađenja, kako se taj standard primjenjuje na vlastito grijanje, tik uz pacijente? Tražimo objavu mjerenja, dozvola i stručnog poređenja rješenja s najmanjim lokalnim emisijama. Tvrdnja da novi kotao koristi pelet sama ne dokazuje da je izabrana najčistija dostupna opcija.
WHO u pregledu grijanja drvetom i ugljem upozorava na doprinos sagorijevanja zagađenju vazduha. To je razlog za tehničko poređenje sistema, a ne zamjena za mjerenja konkretne instalacije. Odgovor Grada o monitoringu i planovima iz januara 2026. čuva se uz ovaj dosje.
„ono što najviše zabrinjava jeste dramatičan porast broja pacijenata s karcinomom pluća“
Tematski pregled 2023–2025. Datum kartice je datum intervjua. Indeksi su istorijski i nisu koncentracije u µg/m³. Nema podataka za pripisivanje rasta karcinoma ovoj kotlovnici; inspekcijski akt i mjerenja Klinike nisu neposredno pregledani.
Provjerite sami
Izvori ovog zapisa
Naslovi izvora zadržavaju izvorni oblik. Citati na ćirilici su preslovljeni bez promjene riječi; original je dostupan u izvoru. Povezani prenosi iste priče nisu nezavisne potvrde.
Provjereni kanal, naslov, opis i datum u YouTube prikazu. Za doslovni citat korišten je javno dostupan pisani intervju istog izdavača; video se ne preuzima niti ugrađuje.
Provjera sadržaja: 20. oktobar 2026.Pisani intervju pročitan u pregledniku. Pored porasta broja pacijenata, sagovornik govori o pušenju, zimskom smogu, ranom otkrivanju i djelimičnom doprinosu bolje dijagnostike uočenom porastu. To nije registar incidencije niti nalaz o jednoj kotlovnici.
Provjera sadržaja: 20. oktobar 2026.Tekst navodi tadašnje IQAir indekse 198 i 207. To su datirani prikazi indeksa, ne današnja mjerenja, godišnji prosjek niti koncentracije u µg/m³.
Provjera sadržaja: 20. oktobar 2026.Autorski komentar uz podatke mreže PurpleAir. Ocjene o odgovoru vlasti ostaju stav autora; rangiranje je ograničeno na pokrivenost i trenutak prikaza te mreže.
Provjera sadržaja: 20. oktobar 2026.Objava od 18.12.2025. u 20:18 prenosi indeks 479 za 19 sati. Indeks se ne prikazuje kao godišnji nivo, masena koncentracija niti aktuelno stanje.
Provjera sadržaja: 20. oktobar 2026.Opšti naučni okvir: spoljno zagađenje vazduha klasifikovano je kao kancerogeno za ljude. Izvor ne utvrđuje doprinos kotlovnice Klinike izloženosti ili obolijevanju u Banjoj Luci.
Provjera sadržaja: 20. oktobar 2026.Pregledan zvanični opis publikacije o emisijama iz grijanja drvetom i ugljem. Opšti okvir za izbor grijanja, a ne tehnički pregled, mjerenje ili rangiranje konkretnih kotlova Klinike.
Provjera sadržaja: 20. oktobar 2026.Imate dopunu ili ispravku?
Pošaljite izvor i navedite dio zapisa na koji se odnosi. Provjerljive dopune i odgovore institucija objavljujemo uz ovaj događaj.
Predložite ispravku